Submandibuler Bez Tümörü Tedavisi

Submandibuler tükürük bezi - Prof. Dr. Çetin Vural
Prof. Dr. Çetin Vural
Diğer bütün tükürük bezi tümörlerinde olduğu gibi iyi veya kötü huylu tüm submandibuler (çene altı) tükürük bezi tümörlerinin tedavisi cerrahidir. Bazı durumlarda radyoterapi ve kemoterapi gibi ilave tedavilere de ihtiyaç duyulabilir. Ameliyat öncesi cerrahın tercihine göre ultrason, BT ve MR gibi görüntüleme yöntemleri ve iğne biyopsisi gibi histopatolojik teşhis yöntemlerine başvurulabilir.

Submandibuler bez ameliyatı nasıl yapılır?

 
Submandibuler bez ameliyat kesisi - Prof. Dr. Çetin Vural
Submandibuler tükürük bezinden kaynaklanan bir kitle - Prof. Dr. Çetin Vural
 
Kötü huylu tükürük bezi tümörlerinde yani tükürük bezi kanserlerinde temel tedavi cerrahidir. Öncelikle tümör vücuttan tamamiyle uzaklaştırılmaktadır. Ancak hastanın genel durumu, ameliyata elverişli değilse, veya tümör ameliyat edilemeyecek kadar yaygınsa, ameliyat yapılmaksızın diğer tedavi seçenekleri gündeme gelebilir.

Kötü huylu tümörlerde boyun lenf bezelerine de sıçrama söz konusu olabileceğinden tümörün çıkartılmasının yanı sıra, boyun disseksiyonu adı verilen boyundaki lenf bezelerinin çıkartılması da kimi zaman söz konusu olabilmektedir.

Bazı durumlarda hastanın bu hastalıktan kurtulma şansını arttırabilmek için, ameliyat sonrası radyoterapiye de (ışın tedavisi) gereksinim duyulabilmektedir.

Submandibuler bez ameliyatının riskleri nelerdir ve azaltmak için neler yapılır?

 
Sinir monitörü cihazı
 

Submandibuler bez ameliayatı sırasında, yüz sinirinin alt dudak kaslarını idare eden ‘marjinal mandibular’ dalı dikkat edilmesi gereken en önemli yapıdır. Bu sinir, tükürük bezi etrafını çevreleyen ve kapsül adı verilen kılıfın genellikle yüzeyinde yer alır. Çok ince olan bu sinirin görmek her zaman kolay olmayabilir.

Bu siniri korumak için, bezi çıkarma ameliyatını kapsülü yerinde bırakacak şekilde, kapsülün altında çalışarak uygulamak genelde uygulanan bir yöntemdir. Ancak tümörün kötü huylu olması veya kronik iltihabı sebep olduğu yapışıklıkların varlığı tarif ettiğimiz bu tekniğin uygulanmasını güçleştirebilir.

Parotis bezi ameliyatlarında kullanılan sinir monitörizasyonu tekniği, sinir monitörü adı verilen yüksek teknoloji ürünü bir cihaz yardımıyla bu sinir dalının tanınmasını ve korunmasını kolaylaştırabilir.

Submandibuler bezin alt derin kısmında dili hareket ettiren ‘hipoglossus siniri’ ve üst derin kısmında dilin tat ve dokunma duyusunu sağlayan ‘lingual sinir’ adı verilen iki önemli yapı bulunur. Kalın ve genellik tanınması ‘marjinal mandibular’ sinire kıyasla daha kolay olan bu iki sinir, ameliyat sırasında korunmalıdır.